Afdrukken
Alles voor een laag standpunt: werken met hutjes
Na enige tijd actief te zijn geweest op Birdpix en andere fora, ging ik bij mezelf te rade op welke manier mijn foto’s zich zouden kunnen onderscheiden in de massa. Een blik op websites van een professionele fotograaf als Niall Benvie leerde me dat een laag standpunt vaak extra intimiteit aan een foto meegeeft. Nadeel van die aanpak is dat je je warme auto uit moet en een heel andere manier van benaderen moet uitwerken. Geen idee of ik dat wel leuk zou vinden! Maar de eerste ervaringen waren positief. Het werken met zelfgebouwde hutjes gaf een kick!
Ondertussen ben ik al enige jaren op die manier aan het fotograferen en het blijft me boeien om per doelsoort een bepaald type hut uit te proberen. Het plannen van een beeld vind ik daarbij even plezierig als het fotograferen zelf!
Ik haal twee types van hutjes aan waarover op het web ook informatie te vinden is. Kijk bijvoorbeeld hier voor een compleet (franstalig) bouwplan van een drijvende schuilhut. Het principe is eenvoudig: water- en moerasvogels reageren veel minder angstig op iets uit hun eigen leefwereld en associëren dat niet met mensen. Vooral steltlopers laten zich vaak erg goed benaderen, terwijl eenden een veel voorzichtigere aanpak vragen. Bovendien biedt een drijfhut je de mogelijkheid te fotograferen op plaatsen die je op een andere manier moeilijk zou kunnen bereiken.
Toch wel enkele belangrijke kanttekeningen: het is een fysiek behoorlijk belastende manier van werken (het kan koud zijn, nat en in ondiep water is het erg moeilijk voortbewegen) en bovendien is niet elke plas geschikt. Stel je bij de keuze van een mogelijke drijf-locatie telkens de volgende drie vragen:
1) Is het veilig voor mezelf?
2) Kan ik hier fotograferen met een geringe kans op verstoring van de aanwezige (residente) soorten?
3) Is het toegelaten hier te fotograferen?
Ga steeds na hoe diep een plas is en of het bijvoorbeeld geen plas betreft waar ooit slib in is gestort waarin je je zou kunnen vastwerken. In plassen die dieper zijn dan twee meter kan je enkel fotograferen indien je drijfhut voorzien is van een constructie waarin je kan ‘hangen’. Je kan je dan voortbewegen met zwemvliezen. Indien je drijfhut niet voorzien is op dergelijke dieptes, beperk je dan tot plassen en sloten van maximaal 1.5 meter diep. Indien je waadpak vol water loopt, is dat potentieel levensgevaarlijk, het gewicht trekt je dan immers verder naar beneden!
Even belangrijk is de tweede vraag. Het is onmogelijk in dit korte stukje samen te vatten wanneer je een bepaalde locatie best vermijdt, dit zal immers overal anders zijn. Plasjes die vooral in gebruik zijn als tijdelijke rustplaats voor trekvogels zijn vaak ideaal aangezien de soortensamenstelling dagelijks verandert en er weinig tot geen lokale broedvogels aanwezig zijn. Binnen die broedvogelsoorten zijn er soorten die de drijfhut compleet negeren en weer anderen die er alsnog wantrouwig tegenover staan. Dit zal per locatie verschillen en vraagt een goede kennis van het gebied en z’n bewoners.
Ten slotte is het normaal dat je tracht een officiële toestemming te bekomen om op een bepaalde locatie te fotograferen met een drijfhut. Het is een cliché, maar eerlijkheid duurt ook hier het langst!
Wanneer de drie vragen positief beantwoord zijn, kan je je opmaken voor een eerste drijfsessie! Voor een geslaagde poging moet je wel vroeg op: zorg ervoor dat je klaar zit van net voor zonsopgang. En neem de tijd: benaderen van het ‘doelwit’ kan niet traag genoeg gebeuren. Volg bij voorkeur geen rechte lijn en stop af en toe om te zien hoe de vogels reageren. Laat een vogel verder met rust indien je merkt dat hij angstig reageert op de hut. Die sfeer, de stilte van de vroege ochtend, de concentratie en de rustige bewegingen maken allemaal onderdeel uit van de bijzondere ervaring die werken met een drijfhut kan zijn.
Eén van m’n mooiste ervaringen met de drijfhut is opgenomen in één van de Birdpix-boeken die eerder verschenen: de close encounter met de Grote Zilverreiger. Hier kan je de hele serie van dat moment bekijken. Een andere spectaculaire ervaring was die met een IJsvogel. Ik wilde de vogel erg graag met een laag standpunt fotograferen, maar m’n drijfhut was in eerste instantie té succesvol. De vogel beschouwde de ronddrijvende hoop plantenmateriaal blijkbaar als een goede uitkijkpost en besloot er bovenop te gaan zitten! Hij bleef zelfs zitten toen ik met de hut voorzichtig door de plas begon te waden! Een unieke natuurbeleving die ik niet snel zal vergeten…en uiteindelijk kwam het toch nog goed:
Een ander type hut waaraan ik veel plezier heb beleefd is de tunneltent. Hierin lig je languit te wachten op wat passeren gaat. Met een goede camouflage en voorbereiding valt hier veel voordeel uit te halen. Eén van de leukste ontmoetingen was die met een familie wulpen die ik een broedseizoen lang kon fotograferen. Ze waren zo gewend aan de hut dat ouders en jongen soms vlak ervoor in slaap vielen. Ik durfde me niet meer te bewegen en zelfs de 300 mm werd dan nutteloos.
‘Bijvangsten’ zijn, als je de locatie grondig hebt verkend, altijd mogelijk zoals het wijfje Wintertaling dat kort haar nest verliet om zich te verfrissen op twee meter voor de hut. Een bijzondere ervaring was ook een rustig voorbij stappende Ree! Toch nog een waarschuwing: koop een abonnement bij de kinesitherapeut voor je hieraan begint: het is erg belastend voor rug en vooral nek!
Dé grote drive voor het werken met hutjes is intieme natuurbeleving. Het is niet iets voor fotografen die snel willen scoren. Je verkeert een tijdje op een ander niveau, dat van de vogels zelf, en observeert van dichtbij, vaak urenlang. Dat is waar het om gaat, de beelden komen dan op de tweede plaats.
Een eerdere (kortere) versie van dit artikel werd gepubliceerd in het boek Birdpix – de beste foto’s deel 3 (2007)
Meer foto-ervaringen op mijn blog, meer foto’s op mijn site
reacties
3 reacties op “Alles voor een laag standpunt: werken met hutjes”
plaats hier je opmerking
Uitgelicht – foto van de maand
Redactie
Kan het zijn dat jullie een virus hebben.
Als ik Natuurfotoblog.nl aan kies krijg ik een melding van mijn vitusscanner.
Ik gebruik hier Norman voor.
Kunnen jullie dit nazien.
Groeten Jaap Koster.
Ik heb nog niet eerder het probleem gehad.
Er zit geen virus op deze website. Welke melding krijg je dan?
Neem anders even contact op via het contactformulier.
Volgens mij heb je zeker een virus als je zo lang in een koud hutje gaat vertoeven. Maar wel een heel cool virus! Die foto’s van de grote zilverreiger zijn super.
Groeten, Christiaan